Khi mới bắt đầu tham gia các Case Competition, có lẽ phần lớn thí sinh đều sẽ nghĩ nhiều về một chuyện: làm sao để nghĩ ra một idea đủ hay?
Nhưng càng đi thi nhiều, câu hỏi ấy dần không còn là câu hỏi duy nhất nữa.
Một idea nghe rất “kêu” nhưng có thực sự giải quyết được vấn đề của doanh nghiệp? Một giải pháp tốt cho khách hàng thì có chắc đã tốt cho doanh nghiệp? Khi đề bài cho quá nhiều dữ liệu, đâu mới là thông tin đáng tin và đáng dùng? Và nếu strategy đã đúng, làm sao để biến nó thành một execution plan đủ thuyết phục để đi tiếp qua các vòng?
Đó cũng là những bài toán mà Quốc Hưng, Kim Phúc, Kim Anh và Tấn Dũng – 4 thành viên thuộc Top 6 Bản Lĩnh Marketer 14 đã nhiều lần gặp phải trong hành trình chinh phục các cuộc thi giải Case của mình.
Mỗi bạn đến với các cuộc thi từ một điểm xuất phát khác nhau: người muốn kiểm chứng lại năng lực sau một thời gian rèn luyện, người muốn thử sức với những bài toán mới bằng kinh nghiệm từ các cuộc thi và công việc, người lại đơn giản vì yêu thích việc giải quyết đề bài.
Nhưng điểm chung là sau nhiều lần “chinh chiến”, cả bốn dần thay đổi cách nhìn về một bài Case: không còn chỉ tìm một idea thật hay, mà tập trung hơn vào cách hiểu đề, đào sâu vấn đề, xây dựng đề xuất có logic, làm việc với teammate và thuyết phục ban giám khảo.
Vậy những kinh nghiệm nào thực sự giúp một thí sinh đi xa và lntop các Case Competition lớn?
Cùng Tomorrow Marketers lắng nghe chia sẻ từ 4 thành viên Top 6 Bản Lĩnh Marketer 14 nhé!
Một idea hay chưa chắc giúp bạn đi xa nhưng cách bạn nhìn một bài Case có thể sẽ quyết định điều đó!
Có một điểm khá giống nhau trong chia sẻ của cả Hưng, Phúc, Dũng và Kim Anh: sau một thời gian đi thi, các bạn không còn nhìn một bài Case chỉ từ góc độ của một người làm Marketing nữa.
Với Kim Phúc, thay đổi này đến sau khá nhiều lần tham gia cuộc thi và cả những lần không đạt được kết quả như mong muốn.
Trước đây, khi cầm đề bài, Phúc thường tập trung vào việc tìm một idea thật hay, thật sáng tạo, đủ để khiến người khác chú ý. Nhưng càng đi thi, Phúc càng nhận ra rằng một communication solution chỉ thực sự có giá trị khi nó giải quyết được business problem.
“Nhất định mình phải tạo ra giá trị cho khách hàng của mình và doanh nghiệp của mình.”
Từ đó, cách Phúc tiếp cận một bài Case cũng thay đổi theo. Thay vì cố tìm một idea nghe thật kêu, Phúc tập trung hiểu khách hàng và doanh nghiệp của mình đến mức có thể kiểm chứng liên tục xem pain point đó có thực sự tồn tại hay không.
Với Kim Anh, câu hỏi đặt ra sau mỗi idea cũng không dừng ở chuyện “có hay không”. Một vấn đề được giải quyết có đủ lớn không? Idea đó có khả năng tác động đến profit hay revenue không? Và nếu doanh nghiệp phải bỏ ngân sách để triển khai thì tác động nhận lại có xứng đáng không & Kim Anh đã gọi cách tư duy này bằng một công thức:
“Minimize budget nhưng maximize impact.”
Quốc Hưng thì có một bài học đến từ chính feedback của ban giám khảo ở một cuộc thi. Khi đó, Hưng đưa ra một giải pháp có thể đạt được mục tiêu đề bài nhưng lại tiêu tốn khá nhiều chi phí của doanh nghiệp. Feedback ấy khiến Hưng nhận ra rằng tìm ra một câu trả lời không quá khó, nhưng để biết câu trả lời đó có thực sự tốt hay không mới là chuyện khó hơn.
Một giải pháp tốt cho khách hàng liệu có tốt cho doanh nghiệp? Nó có phù hợp với nguồn lực hiện tại không? Time constraint có cho phép không? Doanh nghiệp đang ở vị thế nào? Từ đó, Hưng bắt đầu có thói quen tìm một “điểm neo” về logic cho mỗi câu trả lời, thay vì chỉ dừng lại ở việc tìm được một đề xuất nghe hợp lý.
Còn với Tấn Dũng, data là một phần rất quan trọng để làm được điều đó. Khi đọc đề, Dũng thường nhìn qua toàn bộ dữ liệu trước để xem đâu là những data point đáng chú ý, sau đó kết nối chúng lại để tìm ra bức tranh lớn hơn. Từ bức tranh ấy mới tiếp tục xác định vấn đề, rồi mới nghĩ giải pháp.
Ngay cả khi idea đã xuất hiện, dữ liệu vẫn chưa dừng vai trò của mình. Dũng tiếp tục tìm thêm data để kiểm chứng và làm cơ sở cho giải pháp, đặc biệt khi phải bảo vệ lập luận trước ban giám khảo.
Đề càng rộng, càng khó: Làm sao để không bị “trôi” khỏi bài toán?
Đây là lúc khả năng deep thinking trở thành một lợi thế khá rõ trong cách Hưng giải quyết các bài toán khi đi thi.
Hưng chia sẻ rằng trước đây mình cũng từng nghĩ một câu trả lời hợp lý là đủ. Nhưng sau những lần đi thi, Hưng nhận ra điều khó hơn là phải hiểu được vì sao câu trả lời đó đúng, nó đúng ở góc độ nào và nó còn tồn tại vấn đề gì.
Để làm được điều đó, Hưng có hai thói quen quan trọng khi research.
Thứ nhất là luôn hoài nghi với dữ liệu.
Không phải cứ có một con số trong tay là có thể đưa ngay vào bài. Hưng thường để ý dữ liệu được nghiên cứu ở thời điểm nào, trên scale như thế nào và bối cảnh phía sau là gì.
Thứ hai là phải biết đặt câu hỏi ngược trở lại với đề bài.
Một đề bài càng rộng thì càng dễ khiến thí sinh lao ngay vào việc tìm solution. Nhưng theo Hưng, càng gặp một câu hỏi lớn thì càng cần quay về những keyword cơ bản nhất trong đề.
Chẳng hạn, nếu đề bài yêu cầu xây dựng emotional benefits, trước khi nghĩ đến idea, có thể cần tự hỏi: emotional benefit ở đây thực sự là gì? Tại sao business cần xây dựng nó? Nếu không xây dựng thì chuyện gì xảy ra? Nếu xây dựng thì nó tạo ra giá trị gì?
“Càng đi xa mình phải càng quay về nền tảng.”
Với Hưng, khi định nghĩa được đúng vấn đề và hiểu đề bài thực sự đang hỏi gì, việc kết nối dữ liệu để tìm ra câu trả lời cũng trở nên rõ ràng hơn.
Nhưng data và research vẫn chưa phải tất cả. Một thứ ít khi xuất hiện trên slide nhưng lại khá quan trọng chính là trực giác của một consumer.
Có những phát hiện từ dữ liệu chứng minh nhưng khi nhìn vào vẫn cảm thấy “sai sai”, hơi xa với trải nghiệm thực tế của một người bình thường. Khi đó, những gì mình quan sát trong cuộc sống và những gì mình từng trải nghiệm cũng trở thành một cách để nhìn lại solution.
Nói cách khác, càng muốn đi sâu vào một bài toán, không phải lúc nào cũng là thêm thật nhiều thứ vào. Đôi khi lại là quay về đúng câu hỏi ban đầu và hỏi thêm một lớp nữa.
Strategy đã ổn rồi, tại sao execution vẫn có thể khiến bài thi “chưa tới”?
Đây là điều Tấn Dũng nhận ra khá rõ trong quá trình đi thi. Ở những cuộc thi trước, Dũng thường dành khá nhiều thời gian cho strategic approach và research. Khi phần đầu đã được đào rất sâu, phần execution phía sau đôi khi không còn nhiều thời gian để làm.
Vì vậy, ở một cuộc thi gần đây, Dũng chủ động cân lại thời gian và đầu tư nhiều hơn cho execution.
Qua các vòng có Q&A, Dũng cũng nhận thấy ban giám khảo hỏi khá sâu về cách triển khai. Từ đó, Dũng nhận ra một strategy đủ tốt không nên chỉ dừng ở việc chỉ ra “nên đi đâu”, mà còn cần trả lời được “đi như thế nào”.
“Tư duy chiến lược ở đây không chỉ đơn thuần là bạn biết đưa ra một kế hoạch, một định hướng, mà còn phải biến được nó thành một kế hoạch triển khai đủ thuyết phục.”
Đây cũng là lý do Dũng nhìn business thinking không chỉ nằm ở strategic thinking. Khi đề xuất được đưa xuống thực thi, những câu hỏi về tính thực tế, nguồn lực hay cách triển khai vẫn cần được trả lời.
Với một bài Case, có thể idea là điểm khiến người đọc chú ý, strategy là thứ khiến bài làm có logic, nhưng phần triển khai lại là nơi cho thấy mình có thực sự hiểu doanh nghiệp đang vận hành như thế nào hay chưa.
Đi thi cùng những người chưa từng làm nhóm thì làm sao để cả nhóm vẫn có thể làm việc hiệu quả?
Nếu Execution là thử thách về cách biến chiến lược thành hành động , thì với Kim Phúc và Kim Anh, teamwork lại là một bài toán hoàn toàn khác.
Với Kim Phúc, vòng khó nhất tại Bản Lĩnh Marketer 14 là Assessment Center 3.2 – nơi các thành viên phải làm việc cùng nhiều bạn mới trong khoảng thời gian chỉ có hai tiếng. Trong hai tiếng đó, team vừa phải giải đề, vừa phải xử lý những vấn đề phát sinh, vừa phải tìm cách để từng thành viên thể hiện được năng lực của mình.
Điều Phúc tập trung vào đầu tiên là hiểu thật rõ business và customer của thương hiệu. Những solution được đưa ra phải nằm trên nền tảng đó. Nhưng chỉ chứng minh được năng lực về mặt chuyên môn vẫn chưa đủ, kỹ năng mềm cũng rất quan trọng: cố gắng giúp mọi người cùng nhìn về một hướng và giữ cả nhóm cùng thống nhất để có thể đi đến một kết luận cuối cùng.
Kim Anh cũng gặp một thử thách tương tự ở vòng 3.1 khi tham gia Bản Lĩnh Marketer, khi teammate được ghép hoàn toàn ngẫu nhiên.
Nếu những cuộc thi trước đây, Kim Anh thường có thể chủ động lựa chọn teammate với một intention nhất định, thì lần này mọi người bước vào team mà gần như chưa biết gì về style làm việc của nhau. Trong khi đó, các thành viên đều có quan điểm riêng và khá mạnh về cái tôi. Chưa kể, team còn phải cân bằng cuộc thi với công việc intern, nhiều hôm discuss đến một, hai giờ sáng rồi sáng hôm sau vẫn phải đi làm.
Vậy làm sao để một team như vậy vẫn có thể cùng đi đến một idea?
Theo Kim Anh, negotiation là kỹ năng giúp mình vượt qua vòng thi đó. Không chỉ là cố thuyết phục mọi người đi theo direction của mình, mà là tìm cách để cả team cùng hiểu, cùng đồng thuận và cuối cùng có thể đứng phía sau một idea khi bước vào phòng presentation.
“Mọi người trong cùng một team đều on the same page về cái idea.”
Ban giám khảo nhìn thấy gì trong một bài thi mà thí sinh dễ bỏ qua?
Đây là một trong những điều Kim Anh dành khá nhiều thời gian để quan sát.
Trước các vòng thi, Kim Anh thường đọc profile của ban giám khảo để hiểu background, persona và goal của những người sẽ trực tiếp chấm bài. Qua đó, Kim Anh nhận ra ở những vòng mình tham gia, nhiều giám khảo có background khá mạnh về data và brand, thay vì chỉ thuần creative. Từ quan sát này, Kim Anh cho rằng khi đi thi Case, thí sinh cần thể hiện được strategy thinking và business thinking, đặc biệt là phải trả lời được business sẽ grow như thế nào từ idea mình đưa ra.
Nhưng nếu chỉ có strategy thì vẫn chưa đủ.
Khi nhìn lại những finalist của các mùa trước, Kim Anh còn nhận thấy một kỹ năng rất đáng để học: storytelling. Một bài làm có thể logic, có data, có strategy, nhưng nếu không thể kể lại câu chuyện đó một cách đủ thuyết phục thì giá trị của bài vẫn chưa được truyền tải hết.
Kim Phúc cũng có góc nhìn tương tự. Theo Phúc, creative không phải thứ bị bỏ qua, nhưng nó nên được đặt trên một nền strategy đủ chắc.
“Khi mà các bạn đã có một cái hướng đi đúng, các bạn đã có một cái strategy chắc chắn thì creative sẽ là điểm cộng để bài của các bạn outstanding hơn.”
Với Quốc Hưng, ngoài strategy và business mindset, còn một yếu tố khác có thể ảnh hưởng đến cách ban giám khảo cảm nhận về thí sinh đó là sự bình tĩnh. Hưng từng được nhận xét là khá bình tĩnh khi nói chuyện. Theo Hưng, trong một cuộc thảo luận, không nhất thiết phải quá quyết liệt để bảo vệ quan điểm. Quan trọng hơn là biết mình đang nói gì, giữ được sự từ tốn và kiểm soát cách mình thể hiện.
Không chỉ trong tâm thế “học để thi”, vậy các bạn đã chuẩn bị gì trước khi bước vào các sân chơi đầy thử thách?
Có một điểm khá thú vị trong hành trình của bốn bạn: không phải ai cũng chuẩn bị bằng cách ngồi giải thật nhiều Case trước cuộc thi.
Với Tấn Dũng, gần như cách chuẩn bị xuyên suốt năm qua là phát triển bản thân, thay vì học riêng cho một cuộc thi. Các kỹ năng mềm được rèn qua hoạt động ngoại khóa và project leader. Kiến thức về ngành thì được tích lũy từ công việc agency, nơi mỗi brief lại cho Dũng cơ hội tiếp xúc với một ngành hàng mới.
Kim Phúc thì có một quá trình chuẩn bị trực tiếp hơn, kéo dài khoảng hai đến ba tháng trước cuộc thi.Phúc quay lại để ôn luyện các kiến thức nền tảng như framework và cách vận dụng, đồng thời tiếp tục đi thi những cuộc thi khác để làm quen với nhiều format Case và tích lũy thêm trải nghiệm thực chiến.
Với Kim Anh, nền tảng từ kiến thức được tiếp tục bồi đắp thêm bằng việc tự học và quan sát các chuyển động của ngành hàng. Khi thi, Kim Anh thậm chí còn yêu cầu teammate của mình tìm hiểu những case nổi bật trong ngành để có thể nhìn được đối thủ và thị trường đang vận động như thế nào.
Còn Quốc Hưng thì tập trung nhiều hơn vào việc xây nền tảng, đi làm và tham gia các hoạt động để rèn soft skill. Quan trọng không kém là sau mỗi trải nghiệm phải biết reflect, biết mình vừa học được gì và chỗ nào vẫn còn thiếu.
Nếu có một lời khuyên dành cho các bạn trẻ cũng muốn chinh phục các cuộc thi giải Case, các bạn sẽ muốn nói gì ?
Với Kim Phúc, trước hết hãy xác định mình đi thi để làm gì. Một cuộc thi có thể kéo dài hàng tháng, nên cần một mục tiêu đủ rõ để giữ được động lực trong suốt hành trình. Tiếp đó là kiến thức nền tảng. Không nhất thiết chỉ học từ một nguồn, nhưng cần đủ chắc để khi gặp một bài toán mới, mình không phải loay hoay từ đầu. Và cuối cùng là kinh nghiệm thực chiến – từ các cuộc thi khác, công việc intern, project hay những trải nghiệm buộc mình phải thực sự giải quyết vấn đề.
Tấn Dũng bổ sung thêm một điều: đừng chỉ nhìn Marketing ở những gì quen thuộc như campaign hay idea. Marketing rộng hơn rất nhiều, nên những transferable skills sẽ giúp mình nhìn business rộng hơn và hiểu được Marketing có thể tạo ra giá trị ở đâu trong cả value chain.
Còn với Kim Anh, phần chuẩn bị cũng cần có một “mental game” đủ vững. Đi thi không phải lúc nào cũng gặp teammate như mình mong muốn, không phải lúc nào idea đầu tiên cũng được giữ lại, và cũng sẽ có những lúc trải nghiệm không giống kỳ vọng. Vì vậy, bên cạnh nền tảng & kinh nghiệm, cần chuẩn bị một tinh thần đủ cứng và một cái đầu đủ lạnh để tiếp tục đi đến outcome mà mình đặt ra.
Và cuối cùng với Quốc Hưng, sau mỗi khóa học hay trải nghiệm, việc reflect lại những gì mình đã học và mình còn thiếu ở đâu lại trở thành một phần quan trọng trong quá trình phát triển của bản thân, đặc biệt là trong hành trình đi thi đầy thử thách.
Từ kiến thức nền tảng đến những lần va chạm thực tế cùng Tomorrow Marketers
Cả bốn bạn đều từng học tại Tomorrow Marketers, nhưng ở những thời điểm và khóa học khác nhau. Những kiến thức các bạn học được không dừng lại ở một khóa học hay một cuộc thi, mà tiếp tục được mang theo và áp dụng vào những bài toán mới.
Với Quốc Hưng, khoá học Marketing Foundation giúp bạn xây nền tảng về Marketing và cách nhìn một bài toán từ góc độ business, trong khi khoá học Data Analysis bổ sung khả năng đọc và sử dụng dữ liệu để củng cố lập luận. Sau đó, những kỹ năng này tiếp tục được Hưng mang vào quá trình đi thi và làm việc thực tế. Đặc biệt, Hưng nhấn mạnh việc reflect sau mỗi trải nghiệm để nhìn lại mình đã làm tốt điều gì, còn thiếu gì và có thể cải thiện như thế nào cho lần sau.
Với Kim Phúc, khoá học Master Interview & Job Application giúp bạn rèn cách trình bày, bảo vệ góc nhìn và trả lời những câu hỏi xuyên suốt các vòng thi mô phỏng. Bên cạnh đó, Marketing Foundation là nền tảng để Phúc quay lại mỗi khi chuẩn bị cho một cuộc thi, nhìn lại framework và cách vận dụng sao cho bài làm tự nhiên hơn. Với Phúc, điều quan trọng không chỉ là nhớ đúng framework, mà là hiểu khi nào và vì sao nên sử dụng chúng để giải quyết một bài toán cụ thể.
Với Tấn Dũng, khoá học Case Mastery cho bạn nền tảng để tiếp cận và phân tích các dạng Business Case. Sau đó, kết hợp với trải nghiệm làm agency lại giúp Dũng đặt những kiến thức đó vào bối cảnh thực tế hơn, từ việc hiểu ngành hàng, khách hàng cho đến cách nhìn một vấn đề dưới góc độ business. Vì vậy, mỗi lần đi thi cũng không chỉ là áp dụng lại những gì đã học, mà còn là cơ hội kiểm chứng xem cách mình nhìn vấn đề có thực sự hợp lý hay chưa.
Còn với Kim Anh, khoá học Marketing Foundation từ những năm đầu đại học giúp bạn có nền tảng ban đầu về Marketing. Sau đó, Kim Anh tiếp tục tự học, theo dõi movement của ngành hàng và chủ động mang những kiến thức đó vào các cuộc thi. Chính quá trình tự bổ sung và va chạm với nhiều bài toán khác nhau giúp kiến thức không nằm riêng trong sách vở, mà dần trở thành cách bạn quan sát và phân tích một vấn đề.
Nhìn lại câu chuyện của cả bốn bạn, có thể thấy mỗi người bắt đầu từ một điểm khác nhau: người xây nền tảng Marketing, người bổ sung Data Analysis, người đi sâu vào Business Case, người tiếp tục tự học sau khóa học. Nhưng điểm chung là kiến thức chỉ thực sự có giá trị khi được mang ra sử dụng, kiểm chứng và tiếp tục hoàn thiện qua từng trải nghiệm.
Vì thế, điều các bạn mang theo sau nhiều lần đi thi không chỉ là thêm một vài framework hay kinh nghiệm xử lý Case. Đó còn là khả năng nhìn một đề bài dưới góc độ business, đặt câu hỏi đúng, kết nối dữ liệu và insight để tìm ra vấn đề cốt lõi, rồi reflect lại sau mỗi lần thử sức để cách giải quyết của mình ngày càng tốt hơn.
Và có lẽ đó cũng là khác biệt giữa biết cách giải Case và thực sự hiểu mình đang giải quyết vấn đề gì. Hành trình của 4 thành viên Top 6 Bản Lĩnh Marketer 14 là một ví dụ khá rõ: đi thi nhiều hơn không chỉ để có thêm thành tích, mà để mỗi lần bước vào một bài toán mới, các bạn lại có thêm một lớp kiến thức, trải nghiệm và tư duy để giải quyết nó thực sự thuyết phục.
| 1. Quốc Hưng – Brand Executive tại chuỗi bán lẻ My Kingdom (Cựu học viên Marketing Foundation, Master Interview & Job Application, Excel & AI for Data Analytics ) 2. Kim Phúc – Social Account Intern tại Dentsu Creative (Cựu học viên Master Interview & Job Application, Marketing Foundation) 3. Tấn Dũng – Product Development tại VCCorp (Cựu học viên Case Mastery) 4. Kim Anh – Planning Intern tại Publicis Groupe (Cựu học viên Marketing Foundation)1 |
Tạm kết
Với thiết kế lộ trình bài bản đi qua nhiều kiến thức business quan trọng và nhiều dạng Case khác nhau, khóa học Case Mastery & Management Trainee Pathway sẽ giúp học viên nâng cao tư duy Problem-Solving và trang bị Business Mindset nhạy bén. Qua đó, học viên không chỉ nắm chắc cơ hội chiến thắng tại các cuộc thi và mà còn tự tin chinh phục các chương trình Management Trainee/ Management Consultant đầy thử thách.
Bên cạnh đó, bạn cũng có thể tham gia khóa học Marketing Foundation in the AI era tại Tomorrow Marketers để được hệ thống hóa kiến thức nền tảng theo 1 quy trình bài bản: Audit/Research – Strategy (STP & Marketing Mix) – Deployment (IMC – Digital – Trade). Từ đó, học viên sẽ hiểu mỗi framework dùng để trả lời câu hỏi gì, từ chiến lược đến thực thi liên kết với nhau như thế nào và làm sao để xây dựng được một Marketing Plan logic, giúp giải quyết bài toán của thương hiệu.
