KPI và Metric – 2 khái niệm các doanh nghiệp cần phân biệt

899

Tomorrow Marketers – Hầu hết doanh nghiệp đều sử dụng chỉ số đo lường hiệu quả công việc (KPI) và số liệu kinh doanh (business metric) để cải thiện hoạt động. Tuy nhiên, không phải ai cũng phân biệt được rõ hai khái niệm này. Hãy cùng Tomorrow Marketers tìm hiểu sự khác nhau giữa KPI và Metric, bên cạnh đó là cách ứng dụng KPI và Metric trong doanh nghiệp trong bài viết này nhé.

Phân biệt KPI và Metric

Định nghĩa

KPI là các giá trị có thể đo lường được, qua đó giúp bạn đánh giá mức độ làm việc hiệu quả của bản thân để hướng tới các mục tiêu kinh doanh. Metric khác KPI ở chỗ nó chỉ theo dõi trạng thái của một quy trình kinh doanh cụ thể. Nói tóm lại, KPI theo dõi xem bạn có đạt được mục tiêu/ kết quả mong muốn không, còn Metric chỉ theo dõi các quy trình.

Giả sử, bạn thường theo dõi “SEO Keyword Ranking” – một Metric của hoạt động Marketing giúp theo dõi động lực của bạn trong nỗ lực cải thiện các chiến lược search marketing và giúp trang web đạt thứ hạng tốt hơn. Nhưng liệu đây có thể được coi là 1 KPI của Marketing không? Câu trả lời là không. “SEO Keyword Ranking” có thể mang lại giá trị kinh doanh và liên quan đến kết quả kinh doanh, nhưng nó không chỉ ra được một hướng đi trực tiếp giúp bạn đạt được mục tiêu kinh doanh. Vì vậy, thay vì theo dõi “SEO Keyword Ranking”, bạn có thể theo dõi “organic search lead” bởi nó là một phần của chiến lược KPI nội bộ. Chiến lược này trực tiếp hướng đến một mục tiêu kinh doanh cụ thể: tăng doanh thu. Quan trọng hơn, bạn nên đặt ra mục tiêu hàng tháng và hàng năm đối với mỗi KPI như thế này. 

Tại sao điều này lại quan trọng?

Phân biệt rõ KPI và Metric sẽ giúp bạn xác định rõ động lực và mục tiêu cần hướng đến. KPI đóng vai trò như một bản hướng dẫn về hiệu suất làm việc để đạt được kết quả kinh doanh, do đó bạn chỉ cần nắm rõ KPI và theo dõi hàng tuần, hàng tháng. Một số Metric tuy cũng gắn với những mục tiêu cụ thể nhưng cần phải được theo dõi thường xuyên, thậm chí hàng ngày bởi chúng phản ánh hiệu suất hoạt động của các chương trình/ bộ phận/ dự án của bạn. 

Hãy nghĩ về các Metric như một đội chơi khúc côn cầu (hockey). Mỗi một người trong đội là một người chơi, nhưng trong đội sẽ có một nhóm nhỏ hơn chịu trách nhiệm bảo vệ khung thành – thủ môn (goalies). Ngoài ra, trong đội còn có các cầu thủ khác chơi ở vị trí phòng thủ, trung vệ, tiền vệ cánh. Tuy nhiên, nhiệm vụ của họ không quan trọng bằng nhiệm vụ bảo vệ khung thành của thủ môn.

KPI và Metric cũng vậy. Có hàng tá Metric mà bạn có thể liệt kê, chẳng hạn như tỷ lệ nhấp chuột, tỷ lệ đơn hàng mới, doanh thu đăng ký, v.v… nhưng không phải tất cả các metric này đều được coi là KPI. KPI phải là Metric quan trọng nhất – Metric thực sự nhấn mạnh mục tiêu kinh doanh của bạn là gì. Mối liên hệ giữa Metric và KPI rất đơn giản: Metric giúp củng cố KPI, còn KPI củng cố cho các mục tiêu và kế hoạch chiến lược của doanh nghiệp.

Ứng dụng KPI và Metric trong doanh nghiệp như thế nào?

KPI có nên rõ ràng không?

Trong nhiều trường hợp, những KPI cung cấp bức tranh tổng quan về khả năng kiếm tiền của doanh nghiệp có ý nghĩa rất quan trọng, bởi sẽ thật khó khăn khi điều hành bất kỳ một tổ chức nào nếu không có tiền. Tuy nhiên, đối với các tổ chức phi lợi nhuận (NPO), lợi nhuận lại không được coi là một KPI bởi mục tiêu xa hơn của họ là thay đổi một chính sách công hoặc giáo dục xã hội. 

Một ví dụ khác về công ty bán lẻ trực tuyến khổng lồ Amazon sau đây cũng sẽ giúp bạn hình dung rõ hơn về cách lựa chọn KPI cho từng loại hình doanh nghiệp. Nó không nhất thiết phải cụ thể, nhưng phải gắn với một mục tiêu dài hạn. Trong một thời gian dài, Amazon từng không hề thu được lợi nhuận, nhưng bạn nghĩ rằng điều đó có khiến nhà sáng lập Jeff Bezos bận tâm không? Không hẳn vậy.

Ưu tiên hàng đầu của Jeff Bezos là dòng tiền (cash flow) chứ không phải thu nhập ròng (net income). Amazon không đơn thuần chỉ muốn tiền chui vào két, mà muốn chi cho các khoản đầu tư như nhà kho mới, nâng cấp thêm các tính năng mới cho trợ lý ảo Alexa và lập trình video gốc (original video programming) để tạo một khoảng cách rất xa so với các đối thủ mới có thể xuất hiện trong thập kỷ tới. Amazon chính là một ví dụ điển hình của một doanh nghiệp đã vạch ra KPI đúng đắn và kiên trì theo đuổi nó, và bạn cũng có thể làm được điều tương tự cho doanh nghiệp của mình nếu vạch ra một định hướng phát triển dài hạn mang tính chiến lược, giúp doanh nghiệp trở nên nổi bật. 

Tách biệt KPI ra khỏi các metric

Đo lường mọi thứ có nghĩa là bạn thực sự không đo lường được gì (Measuring everything means you’re really measuring nothing). Đây là một câu nói không thể phù hợp hơn giúp bạn hiểu rõ tầm quan trọng của việc phân biệt rạch ròi hai khái niệm KPI và Metric. Càng đo lường nhiều, các con số càng dày lên khiến bạn choáng ngợp và mất phương hướng. Do đó, hãy nhớ rằng chỉ chọn ra các Metric quan trọng làm KPI – các Metric gắn liền với mục tiêu chính của doanh nghiệp.

KPI và chiến lược

KPI là một đại lượng mang tính chiến lược bởi nó buộc bạn phải ngồi xuống và suy nghĩ về các mục tiêu dài hạn của doanh nghiệp. Nếu chọn sai Metric làm KPI, bạn sẽ lãng phí thời gian, tiền bạc và năng lượng cho những mục tiêu không thực sự quan trọng. Vì vậy, để xây dựng một chiến lược tốt, bạn cần tự hỏi: 

  • Doanh nghiệp của tôi đang muốn đạt được điều gì?
  • Các Metric quyết định đến thành công hay thất bại của doanh nghiệp là gì?

Đọc thêm: Những tiêu chí đánh giá một chiến lược kinh doanh trong Business Case

Tạm kết 

Phân biệt rõ Metric/ KPI và biết chọn đúng Metric làm KPI cần tập trung là chìa khóa giúp doanh nghiệp đạt được mục tiêu ưu tiên. Nói thì dễ, tuy nhiên xác định như thế nào trên thực tế với từng giai đoạn phát triển của doanh nghiệp là một thử thách lớn. Nếu bạn còn băn khoăn với việc đặt KPI và đánh giá hiệu quả làm việc tại các phòng ban trong công ty, hãy tham gia khóa học Data Analysis for Decision Making của Tomorrow Marketers với sự hướng dẫn của các giảng viên là giám đốc, quản lý cấp cao tại các tập đoàn danh tiếng, bạn sẽ có cơ hội rèn luyện tư duy làm việc không chỉ với metric, KPI mà còn các dữ liệu khác xuyên suốt quá trình kinh doanh.

 




error: Content is protected !!